"Kresy Wewnętrzne": mały Polesia czar

Znajduje się tam Poleski Park Narodowy, z wieloma gatunkami, charakterystycznymi dla terenów bagiennych. W województwie podlaskim, zachował się po polskiej stronie mały skrawek Polesia Brzeskiego, część dawnej gminy Wysokie Litewskie, w przedwojennym województwie poleskim. Obecnie ta cząstka dawnego Polesia, na którym dziś mieszkam, podzielona jest między gminy Mielnik, Nurzec-Stacja i gminę Czeremcha. Za część historycznego Polesia Brzeskiego uznaje się także Terespol z okolicami.

W okresie międzywojennym ta dzika, malownicza kraina puszcz, bagien i rozlewisk, została spopularyzowana przez Ferdynanda Ossendiwskiego w jego książkach oraz przez chór Dana w jego piosence "Polesia Czar". I faktycznie, gdy tu przyjechałem po raz pierwszy, poczułem się jakby w baśniowej, magicznej krainie. "Pośród łąk lasów i wód toni, w ciągłej pustej życia pogoni, żyje posępny lud.... Gdy w mroczną noc z bagien wstają opary, serce me drży, dziwny ogarnia lęk..." Tutejsze tereny różnią się jednak od typowego Polesia brakiem wielkich bagien i rozlewisk. Jest tu wręcz bardzo sucho. Ponoć kiedyś było inaczej. Starsi ludzie opowiadają, że na wiosnę była tu cała masa oczek wodnych, dokąd dzieciaki biegały się kąpać, krzycząc "more, more!". Potem osuszono te tereny przez meliorację "bez tołku", nastawiając się tylko na odwodnienie, bez tworzenia zbiorników retencyjnych. Obecnie ten błąd jest naprawiany ale bardzo piwoli.

Wśród tutejszej ludności nie ma już poczucia historycznej przynależności do Polesia. W ogóle nie ma jakiś większych więzi regionalnych, także z Podlasiem. "Swoi" to mieszkańcy danej wioski i kilku sąsiednich wiosek. I tyle. Spotkałem kilka osób, mieszkających obecnie w miastach a pochodzących z tutejszych stron, określających się jako "Poleszucy", ale to raczej pod wpływem książek.